Overslaan en naar de inhoud gaan
verwerkt
Aan

Dit boek gaat over een openlijk reactionaire beweging in de VS, die zichzelf als 'Neo-reactie' (NRx) afficheert. Het gaat daarbij om een bonte verzameling van ultrarechtse blogschrijvers die zich in de slipstream van de Trumpiaanse MAGA-beweging via allerlei blogs op internet georganiseerd hebben en daarbij geradicaliseerd zijn.

Leestijd:
3 minuten
Afbeelding
cover van het boek 'Dark Enlightenment'

Belangrijke namen in deze beweging zijn Yarvin, Land, Spandrell, Bronze Age Pervert, Moldbuch en Zero HP Lovecraft (enkele van de vele pseudoniemen). Belangrijke (financiële) ondersteuners zijn multimiljardairs als Marc Andreessen en Peter Thiel. 

De diverse denkers hebben gemeen dat ze de democratie afwijzen. Het land kan beter door een goedmoedige monarch (bijvoorbeeld Donald Trump I) geregeerd worden of door een top-CEO uit het bedrijfsleven. Sommigen gaan zo ver dat ze een machtsgreep aanbevelen om in één klap alle publieke instellingen en ministeries te sluiten en alle ambtenaren te ontslaan. Vervolgens kan een koning (of een CEO) weer een minimale overheid opbouwen en runnen. Omdat het dan echt om een minimale publieke sector gaat, kan hij (niet zij!) het management van de overheid erbij doen, naast een CEO-functie in het bedrijfsleven.

Arnaud Miranda besteedt veel aandacht aan waar de diverse NRx-aanhangers vandaan komen. Menigeen was ooit neoconservatief, anderen waren rechtsliberaal, een enkeling was ooit linksradicaal of maakte deel uit van de hippie-beweging; weer anderen waren libertariërs enzovoort. Eigenlijk is hun achtergrond niet zo interessant, want ze hebben één ding gemeen: ze zijn in sektarische bubbels op het internet geradicaliseerd, vergelijkbaar met het radicaliseringsproces bij het Nederlandse Forum voor Democratie. Het zou me in dit verband overigens niets verbazen als Baudet intussen dagdroomt om als Koning Thierry I der Nederlanden de geschiedenis in te gaan.

Decadent

Hoe dan ook zit het Nederlandse FvD het dichtst tegen het Amerikaanse Dark Enlightenment aan. FvD'ers delen met Amerikaanse neoreactionairen een vlotte anti-establishment-habitus (zoals links in de jaren zestig). Zij sympathiseren zeker ook met ideeën over een grotere ongelijkheid van inkomens en vermogens, antropologisch pessimisme, afkeer van de democratie, een portie racisme, verwerping van politiek liberalisme, en een groot optimisme over de mogelijkheden van nieuwe technologie en van vrije en volledig ongereguleerde markten. Dat ze daarbij – afgezien van een enkele verwijzing naar de Oostenrijkse econoom Von Mises en diens leerling Rothbard – tweehonderd jaar economische theorieont­wikkeling negeren vinden ze niet erg. 

Kunnen we over hun intellectuele escapades lacherig doen? Het blijft oppassen. We hadden ook niet gedacht dat een onbenul als Trump ooit meer dan de helft van de Amerikaanse kiezers achter zich zou krijgen. Hoe ziek moet zo een land wel niet zijn? En het recente DOGE-programma van Elon Musk is een eerste serieuze poging om neo-reactionaire dromen van een minimale overheid te realiseren. Wij weten ook niet hoe lang er nog vrije verkiezingen zullen zijn. Een enkeling onder de NRx-aanhangers heeft intussen de wandelgangen van het Witte Huis bereikt. Het Amerikaans kapitalisme is intussen kennelijk zo decadent geworden dat je zo maar achter de idealen van de Verlichting en van de Franse Revolutie terug kunt vallen.

Oorspronkelijk gepubliceerd door

    Neo-reactie|Word vriend